Το Λονδίνο δεν έχει πρόβλημα με το μπάσκετ. Έχει γήπεδα στις γειτονιές του, τεράστια νεανική βάση, street culture βαθιά επηρεασμένη από το NBA, παίκτες που φορούν jerseys στους δρόμους και μια πολυπολιτισμική κοινωνία στην οποία το άθλημα μοιάζει απολύτως φυσικό.
Σύμφωνα με τον ίδιο τον Δήμο, περισσότεροι από 500.000 Λονδρέζοι παίζουν τακτικά μπάσκετ, ενώ συνολικά στην Αγγλία το άθλημα βρίσκεται πίσω μόνο από το ποδόσφαιρο σε δημοτικότητα μεταξύ των νέων. Την ίδια στιγμή, το NBA fandom στη Μεγάλη Βρετανία έχει αυξηθεί κατά 24% μέσα σε τρία χρόνια. Κι όμως, κάτι λείπει.
Μία πραγματικά μεγάλη επαγγελματική ομάδα που να μπορεί να πει ότι εκπροσωπεί αυτή την πόλη στο υψηλότερο επίπεδο της Ευρώπης. Οι Λόντον Λάιονς προσπαθούν να γίνουν ακριβώς αυτό και ίσως για πρώτη φορά να διαθέτουν αρκετά κομμάτια ώστε το συγκεκριμένο όνειρο να μη μοιάζει απλώς με ακόμη μία βρετανική μπασκετική υπόσχεση.
Η μεγάλη αντίφαση του Λονδίνου
Η βρετανική πρωτεύουσα είναι μια από τις μεγαλύτερες αθλητικές αγορές στον κόσμο. Premier League, Wimbledon, NFL, boxing, cricket, Formula 1 activations και τεράστια διεθνή events έχουν μάθει εδώ και χρόνια να αντιμετωπίζουν το Λονδίνο ως premium destination.
Το μπάσκετ έχει επίσης κοινό. Η μελέτη «Basketball in London: The State of Play» κατέγραψε περίπου 100.000 θεατές συνολικά σε εντός έδρας παιχνίδια των Λάιονς ήδη από τη σεζόν 2022-23, ενώ το 62% των Λονδρέζων που συμμετείχαν στην έρευνα δήλωσαν περήφανοι όταν η πόλη φιλοξενεί μεγάλα basketball events.
Άρα η ζήτηση υπάρχει. Αυτό που ιστορικά δεν υπήρχε ήταν η δομή που θα μπορούσε να μετατρέψει αυτή τη ζήτηση σε μεγάλο επαγγελματικό προϊόν και εκεί βρίσκεται όλη η πρόκληση.
Δεν αρκεί να αγαπάς το NBA
Ένα από τα μεγαλύτερα λάθη όταν συζητάμε για το βρετανικό μπάσκετ είναι ότι μπερδεύουμε την αγάπη για το NBA με την ύπαρξη ισχυρού τοπικού club culture. Ένας Λονδρέζος μπορεί να ξενυχτά για τους Λέικερς, να φοράει Σέλτικς jersey, να παίζει κάθε εβδομάδα στο τοπικό court και να μην έχει πατήσει ποτέ σε παιχνίδι των Λόντον Λάιονς.
Αυτή είναι η απόσταση που πρέπει να κλείσει ο σύλλογος. Να πείσει έναν φίλαθλο ότι δεν χρειάζεται μόνο μια αμερικανική ομάδα που βλέπει από μια οθόνη, αλλά και μια ομάδα που ανήκει στην πόλη του.
Το NBA από την πλευρά του έχει καταλάβει πόσο σημαντική είναι η συγκεκριμένη αγορά. Επέστρεψε φέτος στο Λονδίνο για regular-season game έπειτα από απουσία από το 2019, ενώ ο Δήμος ανακοίνωσε επενδύσεις σχεδόν 2 εκατ. λιρών για εγκαταστάσεις, coaching και πρόσβαση των νέων στο άθλημα.
Το ενδιαφέρον υπάρχει παντού. Το δύσκολο είναι να αποκτήσει σπίτι.
Οι Λάιονς έχουν πλέον κάτι που δεν είχαν πάντα: χρόνο
Η μεγαλύτερη αλλαγή βρίσκεται ίσως στο γεγονός ότι οι Λόντον Λάιονς αρχίζουν να αποκτούν ευρωπαϊκή σταθερότητα.
Τον Ιούνιο συμφώνησαν με τη Euroleague Basketball σε συμβόλαιο 3+2 ετών για το EuroCup, εξασφαλίζοντας τη δυνατότητα παρουσίας στη διοργάνωση έως και για πέντε σεζόν. Παράλληλα, προέρχονται από μια χρονιά στην οποία κατέκτησαν και τους τέσσερις εγχώριους τίτλους, ενώ το 2024 είχαν ήδη γράψει ιστορία ως η πρώτη βρετανική ομάδα που έφτασε στα ημιτελικά του EuroCup.
Αυτό είναι σημαντικό γιατί ένα brand δεν χτίζεται σε μία καλή ευρωπαϊκή σεζόν, χρειάζεται επανάληψη. Ο ίδιος φίλαθλος πρέπει να δει την Τενερίφη, την Τουρκ Τέλεκομ ή τη Βενέτσια να έρχονται ξανά και ξανά στο Λονδίνο, μέχρι μια ευρωπαϊκή Τρίτη ή Τετάρτη να γίνει μέρος της αθλητικής συνήθειας της πόλης.
Η νέα σεζόν ξεκινά στις 30 Σεπτεμβρίου στη Λιθουανία απέναντι στη Σιαουλιάι, πριν οι Λάιονς επιστρέψουν στο Λονδίνο για δύο συνεχόμενα εντός έδρας παιχνίδια με Τενερίφη και Φρανκφούρτη. Το αποτέλεσμα αυτών των αγώνων έχει σημασία, αλλά το μεγαλύτερο παιχνίδι βρίσκεται έξω από το παρκέ.
Η arena είναι το πραγματικό στοίχημα
Αν υπάρχει ένα σημείο που μπορεί να αλλάξει πραγματικά την ιστορία του club, αυτό είναι το γήπεδο.
Οι Λάιονς έχουν προχωρήσει το σχέδιο για τη δημιουργία μιας purpose-built arena περίπου 15.000 θέσεων, έχοντας ήδη ολοκληρώσει την πρώτη φάση μελέτης βιωσιμότητας και με την υποστήριξη του δημάρχου Σαντίκ Καν. Το project δεν παρουσιάζεται απλώς ως νέα έδρα της πρώτης ομάδας, αλλά ως κέντρο για επαγγελματικό μπάσκετ, grassroots ανάπτυξη και ευρύτερα events της πόλης.
Αυτό δεν είναι λεπτομέρεια. Στην ευρωπαϊκή οικονομία του μπάσκετ, το γήπεδο είναι συχνά αυτό που χωρίζει ένα ενδιαφέρον sporting project από ένα πραγματικά μεγάλο club.
Περισσότερες θέσεις σημαίνουν περισσότερα εισιτήρια, hospitality, sponsors, food and beverage, merchandise και δυνατότητα φιλοξενίας μεγάλων events. Κυρίως όμως σημαίνουν ταυτότητα. Ένα μέρος της πόλης με το οποίο ο φίλαθλος μπορεί να συνδέσει την ομάδα του.
Η ίδια η EuroLeague το γνωρίζει. Ο CEO της, Τσους Μπουένο, έχει δηλώσει ότι οι Λάιονς έχουν εκφράσει ενδιαφέρον για μελλοντική franchise θέση στο Λονδίνο, ενώ υπάρχουν και άλλοι επενδυτές που κοιτούν την αγορά. Ταυτόχρονα έχει επισημάνει ότι ένα top-level project δύσκολα μπορεί να χτιστεί πάνω σε μικρά γήπεδα και περιορισμένο εγχώριο προϊόν.
Το Λονδίνο έχει παίκτες αλλά όχι ακόμη ολοκληρωμένο οικοσύστημα
Οι αριθμοί αποκαλύπτουν και την άλλη πλευρά της ιστορίας. Στην έρευνα του Δήμου, το 48,3% της μπασκετικής κοινότητας του Λονδίνου χαρακτήρισε τις διαθέσιμες εγκαταστάσεις κάτω από τον μέσο όρο, ενώ το 61,6% θεωρεί τις επαγγελματικές ευκαιρίες μέσα στο άθλημα φτωχές ή πολύ φτωχές.
Εδώ βρίσκεται ίσως η πραγματική εξήγηση για το βρετανικό παράδοξο. Δεν λείπει το ενδιαφέρον, αλλά η σύνδεση ανάμεσα στο παιδί που παίζει στη γειτονιά, στην ακαδημία, στο επαγγελματικό basketball job και τελικά στο club που θα παρακολουθήσει κάθε εβδομάδα.
Οι Λάιονς προσπαθούν πλέον να χτίσουν και αυτή τη γέφυρα. Το youth programme τους χωρίζει την πόλη σε τέσσερις περιοχές και σχεδιάζεται να καλύπτει και τους 32 δήμους του Λονδίνου, ενώ παράλληλα δημιουργείται ακόμη και city-wide adult basketball league ώστε το club να μην υπάρχει μόνο για όσους μπορούν να γίνουν επαγγελματίες.
Αν αυτό λειτουργήσει, οι Λόντον Λάιονς δεν θα είναι απλώς η ομάδα που παίζει στο Λονδίνο. Θα αρχίσουν να γίνονται η ομάδα του Λονδίνου.
Η μεγαλύτερη αναξιοποίητη αγορά της Ευρώπης;
Ίσως γι’ αυτό το Λονδίνο αποτελεί ένα από τα μεγαλύτερα «what if» του ευρωπαϊκού μπάσκετ. Αν μια πόλη εννέα εκατομμυρίων κατοίκων, με τεράστια multicultural νεολαία, μισό εκατομμύριο ενεργούς παίκτες, ισχυρό NBA fandom και παγκόσμια εμπορική επιρροή αποκτήσει ένα σταθερό EuroLeague-level club, το οικονομικό ταβάνι είναι δύσκολο να υπολογιστεί.
Το πρόβλημα είναι ότι όλα αυτά υπήρχαν σε έναν βαθμό και στο παρελθόν. Το βρετανικό μπάσκετ έχει ξανακάνει μεγάλες υποσχέσεις. Clubs εμφανίστηκαν, projects άλλαξαν ιδιοκτησίες, λίγκες αντιμετώπισαν οικονομικές δυσκολίες και το Λονδίνο παρέμεινε μια υπέροχη basketball market χωρίς το basketball institution που αντιστοιχεί στο μέγεθός του.
Αυτό πρέπει να αλλάξουν οι Λάιονς. Το EuroCup, η πολυετής συμφωνία, το arena project και η ανάπτυξη των grassroots δημιουργούν ίσως την πιο ολοκληρωμένη βάση που είχε ποτέ ένα λονδρέζικο club. Το αν θα λειτουργήσει, δεν θα κριθεί μόνο από το πόσο μακριά θα φτάσει φέτος στην Ευρώπη.
Θα κριθεί από κάτι πολύ δυσκολότερο: αν ένα παιδί που σήμερα φοράει μια φανέλα των Λέικερς σε ένα court του Hackney θα μεγαλώσει θεωρώντας απολύτως φυσιολογικό να φοράει και μια των Λόντον Λάιονς. Τότε το Λονδίνο δεν θα είναι απλώς μια πόλη που αγαπάει το μπάσκετ.
Θα έχει γίνει επιτέλους μπασκετική πόλη.
