Η Ζάλγκιρις έχει βρει τον τρόπο να παραμένει ανταγωνιστική στη EuroLeague χωρίς να στηρίζει ολόκληρη την επιθετική της λειτουργία σε έναν παίκτη. Ο Κάρσεν Έντουαρντς αποτελεί την πρώτη επιλογή στο σκοράρισμα, όμως η παρουσία του Γιόνας Βαλαντσιούνας, η αποτελεσματικότητα του Αζουόλας Τουμπέλις και η συνεισφορά των υπόλοιπων παικτών έχουν δημιουργήσει ένα σύνολο με διαφορετικές αγωνιστικές λύσεις και ξεκάθαρη ταυτότητα.
Στη σύγχρονη EuroLeague, όπου οι ομάδες επενδύουν ολοένα και περισσότερο σε παίκτες που μπορούν να δημιουργήσουν το δικό τους σουτ, η Ζάλγκιρις δείχνει πως υπάρχει και ένας διαφορετικός δρόμος. Δεν χρειάζεται να περιμένει κάθε βράδυ μία εμφάνιση 25 ή 30 πόντων για να διεκδικήσει τη νίκη. Δεν στηρίζεται αποκλειστικά στην έμπνευση ενός περιφερειακού, ούτε μοιάζει να χάνει την επιθετική της κατεύθυνση όταν ο πρώτος σκόρερ της περιορίζεται.
Η ομάδα του Τόμας Μασιούλις έχει φτάσει στο 6-4 μετά τις πρώτες δέκα αγωνιστικές της EuroLeague, μετρώντας τέσσερις συνεχόμενες νίκες και παρουσιάζοντας ένα ιδιαίτερα ενδιαφέρον αγωνιστικό πρόσωπο. Η πιο πρόσφατη επιτυχία, το 83-67 απέναντι στην Μπεσίκτας στην Κωνσταντινούπολη, αποτέλεσε ίσως την καλύτερη απόδειξη όσων έχει αρχίσει να δημιουργεί.
Σε μία αναμέτρηση όπου ο Κάρσεν Έντουαρντς δεν χρειάστηκε να ξεπεράσει τους 11 πόντους, η Ζάλγκιρις βρήκε λύσεις από διαφορετικούς παίκτες, έλεγξε τη μάχη κοντά στο καλάθι και επέβαλε σταδιακά τον ρυθμό της. Ο Αζουόλας Τουμπέλις ανέλαβε πρωταγωνιστικό ρόλο στο σκοράρισμα, ο Γιόνας Βαλαντσιούνας κυριάρχησε στα ριμπάουντ και ο Μάριους Γκριγκόνις πρόσφερε σημαντικές επιθετικές λύσεις.
Το σημαντικότερο, όμως, δεν ήταν ποιος σκόραρε περισσότερο. Ήταν ότι η Ζάλγκιρις δεν χρειάστηκε να αλλάξει τη φιλοσοφία της επειδή ο βασικός της σκόρερ δεν πραγματοποίησε μία εντυπωσιακή εμφάνιση.
Ο Έντουαρντς είναι ο ηγέτης, αλλά όχι ολόκληρη η επίθεση
Ο Κάρσεν Έντουαρντς αποτελεί αναμφίβολα τον σημαντικότερο περιφερειακό εκτελεστή της Ζάλγκιρις. Στις πρώτες δέκα αγωνιστικές μετρά 15,3 πόντους ανά παιχνίδι, έχοντας την ελευθερία να αναλαμβάνει τις δυσκολότερες επιθετικές προσπάθειες και να δημιουργεί προσωπικό σκορ όταν η ομαδική λειτουργία δεν παράγει άμεσα πλεονέκτημα. Το Usage Rate του φτάνει στο 32,4%, αποτυπώνοντας το μεγάλο μερίδιο των επιθέσεων που ολοκληρώνει όσο βρίσκεται στο παρκέ. Παρ’ όλα αυτά, η παρουσία του δεν έχει μετατρέψει τη Ζάλγκιρις σε μία ομάδα που περιμένει αποκλειστικά τις προσωπικές του ενέργειες.
Ο Βαλαντσιούνας προσθέτει 12,1 πόντους, ο Τουμπέλις 11,6 και ο Στέρλινγκ Μπράουν 10,6, διαμορφώνοντας μία επιθετική τετράδα με διαφορετικά χαρακτηριστικά. Ο Έντουαρντς μπορεί να επιτεθεί μετά από ντρίμπλα, ο Μπράουν να τιμωρήσει μία άμυνα από την περιφέρεια, ο Τουμπέλις να κινηθεί αποτελεσματικά προς το καλάθι και ο Βαλαντσιούνας να αποτελέσει σταθερό σημείο αναφοράς μέσα στη ρακέτα.
Η σημασία αυτής της ισορροπίας φάνηκε απέναντι στην Μπεσίκτας. Ο Τουμπέλις σημείωσε 14 πόντους, ο Γκριγκόνις 13 και ο Βαλαντσιούνας 12, μαζί με 11 ριμπάουντ. Η παραγωγή προήλθε από διαφορετικά σημεία του παρκέ, επιτρέποντας στη λιθουανική ομάδα να διατηρήσει τον έλεγχο χωρίς να χρειαστεί μία εξαιρετική ατομική βραδιά.
Ο Βαλαντσιούνας και η δύναμη μιας ομάδας που ελέγχει τη ρακέτα
Η παρουσία του Γιόνας Βαλαντσιούνας αποτελεί μία από τις σημαντικότερες παραμέτρους της φετινής Ζάλγκιρις. Ο έμπειρος Λιθουανός σέντερ δεν προσφέρει απλώς μία ακόμη επιλογή στο σκοράρισμα. Έχει δώσει στην ομάδα του μία σταθερή παρουσία κοντά στο καλάθι, τόσο στην επίθεση όσο και στην άμυνα. Με 8,3 ριμπάουντ ανά παιχνίδι, αποτελεί τον βασικό πυλώνα της προσπάθειας των Λιθουανών να ελέγχουν τις κατοχές. Δίπλα του, ο Τουμπέλις προσφέρει ενέργεια, κίνηση και αποτελεσματικότητα, δημιουργώντας μία συνεργασία που επιτρέπει στη Ζάλγκιρις να διαφοροποιεί τον τρόπο επίθεσής της.
Το στοιχείο αυτό έχει ιδιαίτερη σημασία όταν τα περιφερειακά σουτ δεν βρίσκουν στόχο. Αντί να αναλώνεται σε συνεχόμενες προσπάθειες μακριά από το καλάθι, η ομάδα του Μασιούλις μπορεί να αναζητήσει σκορ μέσα από τους ψηλούς, να επιτεθεί στα αντίπαλα κορμιά και να διεκδικήσει δεύτερες ευκαιρίες. Η Ζάλγκιρις ανανεώνει το 35% των διαθέσιμων επιθετικών ριμπάουντ της, ενώ στην άλλη πλευρά του παρκέ εξασφαλίζει το 72,8% των διαθέσιμων αμυντικών ριμπάουντ, έχοντας την καλύτερη επίδοση της EuroLeague στον συγκεκριμένο τομέα.
Αυτή η κυριαρχία αποκτά ακόμη μεγαλύτερη αξία όταν συνδυάζεται με το γεγονός ότι η ομάδα δεν στηρίζει την άμυνά της αποκλειστικά στην πίεση και στα κλεψίματα. Αντίθετα, προσπαθεί να αναγκάζει τον αντίπαλο σε δύσκολες εκτελέσεις και στη συνέχεια να ολοκληρώνει την κατοχή εξασφαλίζοντας την μπάλα. Το αποτέλεσμα είναι μία αγωνιστική σταθερά που μπορεί να διατηρηθεί ακόμη και όταν η επιθετική παραγωγή παρουσιάζει διακυμάνσεις.
Η νίκη στην Κωνσταντινούπολη έδειξε το πραγματικό της πλεονέκτημα
Η αναμέτρηση με την Μπεσίκτας αποτέλεσε ένα χαρακτηριστικό παράδειγμα του τρόπου με τον οποίο η Ζάλγκιρις μπορεί να αποκτήσει τον έλεγχο ενός παιχνιδιού χωρίς να βασιστεί σε ένα εντυπωσιακό επιθετικό ξέσπασμα. Οι Λιθουανοί προηγήθηκαν με 45-31 στο ημίχρονο και συνέχισαν να αυξάνουν τη διαφορά στην τρίτη περίοδο, φτάνοντας μέχρι και το +25. Η Μπεσίκτας δυσκολευόταν να βρει σταθερές επιθετικές λύσεις, ενώ η Ζάλγκιρις αξιοποιούσε τις ευκαιρίες της κοντά στο καλάθι και διατηρούσε τον έλεγχο των ριμπάουντ.
Ο Βαλαντσιούνας πρόσφερε την απαραίτητη παρουσία στη ρακέτα, ο Τουμπέλις βρήκε πόντους μέσα από την κίνηση και τις συνεργασίες, ενώ η συνεισφορά των Γκριγκόνις και Στέρλινγκ Μπράουν έδωσε επιπλέον επιλογές στην περιφέρεια. Το γεγονός ότι η ομάδα ολοκλήρωσε το παιχνίδι με μόλις 12 ασίστ δείχνει, επίσης, ότι η αποτελεσματικότητά της δεν εξαρτάται κάθε φορά από τον μεγάλο αριθμό τελικών πασών. Μπορεί να επιβληθεί μέσα από τη σωματική παρουσία, τα ριμπάουντ και τη σωστή αξιοποίηση των διαφορετικών χαρακτηριστικών του ρόστερ της. Αυτή ακριβώς είναι η αξία της αγωνιστικής ευελιξίας. Να μπορεί μία ομάδα να κερδίσει χωρίς να χρειάζεται όλα τα στοιχεία του παιχνιδιού της να λειτουργήσουν στο υψηλότερο δυνατό επίπεδο.
Το επόμενο βήμα και η πρόκληση της διάρκειας
Φυσικά, η Ζάλγκιρις δεν έχει λύσει κάθε αγωνιστικό της πρόβλημα. Οι 85,6 πόντοι που σημειώνει κατά μέσο όρο συνοδεύονται από 13,4 λάθη, ενώ η δημιουργία δεν χαρακτηρίζεται πάντα από την ίδια συνέπεια. Παράλληλα, όσο αυξάνεται ο βαθμός δυσκολίας, οι αντίπαλες άμυνες θα προσπαθούν να περιορίσουν τον Έντουαρντς και να αναγκάσουν τους υπόλοιπους να αναλάβουν περισσότερες ευθύνες. Το σημαντικό, όμως, είναι ότι η λιθουανική ομάδα έχει ήδη δείξει πως διαθέτει τις επιλογές για να ανταποκριθεί σε αυτή την πρόκληση.
Η επόμενη δοκιμασία έρχεται στις 12 Νοεμβρίου, όταν θα αντιμετωπίσει εκτός έδρας την Αρμάνι Μιλάνο, σε ένα παιχνίδι που μπορεί να δώσει ακόμη περισσότερες απαντήσεις για τη σταθερότητα της αγωνιστικής της ταυτότητας. Η Ζάλγκιρις δεν είναι μία ομάδα χωρίς πρωταγωνιστές. Διαθέτει παίκτες με σημαντική ατομική ποιότητα και προσωπικότητες που μπορούν να κρίνουν αναμετρήσεις.
Εκείνο που την κάνει ενδιαφέρουσα είναι ότι δεν χρειάζεται να περιμένει κάθε βράδυ τον ίδιο πρωταγωνιστή και σε μία EuroLeague όπου η ατομική δημιουργία έχει αποκτήσει τεράστια σημασία, η δυνατότητα να βρίσκεις διαφορετικούς τρόπους να κερδίζεις μπορεί να αποδειχθεί εξίσου πολύτιμη με την παρουσία ενός σούπερ σταρ.